Wybór między zleceniem, etatem i praktykami
Wybór zależy od tego, czego potrzebujesz od ucznia i jak często ma pracować.
| Droga | Dla kogo | ZUS | Główne ograniczenie |
|---|---|---|---|
| umowa zlecenie | zadania w godzinach lub na sztuki, do kilkunastu godzin tygodniowo | brak składek, gdy uczeń ma status ucznia i nie skończył 26 lat | uczeń nie może mieć stałego grafiku i przełożonego |
| umowa o pracę przy pracach lekkich | stała obecność, grafik, obowiązki jak u pracownika | składki jak przy etacie | zgoda lekarza, wykaz prac lekkich, limity godzin do 18 lat |
| praktyki zawodowe ze szkoły | uczeń z technikum, którego program wymaga praktyk w firmie | brak, bo to nie zatrudnienie | umowę podpisuje szkoła, termin i program narzuca szkoła |
Praktyki pasują, gdy firma pracuje w zawodzie, którego uczy technikum, na przykład informatyk, programista, grafik albo logistyk. Zatrudnienie na zlecenie albo etat działa w każdej branży, także poza kierunkiem szkoły. Szczegóły kosztu obu umów policzysz na stronie zatrudnienie młodocianego na umowę zlecenie.
Co się zmienia, gdy uczeń technikum kończy 18 lat
Technikum trwa pięć lat, więc w jednej klasie spotkasz 16-latkę i pełnoletniego maturzystę. Przepisy traktują ich inaczej.
- Do 18 lat uczeń jest młodocianym. Obowiązują limity godzin: w roku szkolnym 12 godzin w tygodniu i 2 godziny w dzień zajęć, w wakacje do 7 godzin na dobę i 35 w tygodniu. Zlecenie wymaga zgody rodzica.
- Po 18 latach uczeń podpisuje umowę sam i nie obowiązuje go wykaz prac lekkich. Nadal może korzystać ze zwolnienia ze składek ZUS przy zleceniu, jeśli uczy się i nie skończył 26 lat.
- Po ukończeniu technikum status ucznia znika. Jeśli absolwent nie zaczął studiów, zlecenie z nim podlega składkom, więc koszt dla firmy rośnie. Zapisz w kalendarzu datę zakończenia roku szkolnego ostatniej klasy.
Przy ludziach, którzy zbliżają się do pełnoletności, najczęstszy błąd to ten sam szablon umowy po 18 urodzinach. Nie trzeba go zmieniać z powodu wieku, ale warto sprawdzić, czy uczeń nadal się uczy. Pełną tabelę wieku od 15 do 18 lat daje poradnik o zatrudnieniu nieletniego. Zgodę rodzica opisuje poradnik o zgodzie rodzica na zatrudnienie niepełnoletniego.
Praktyki zawodowe a zatrudnienie ucznia
Praktyki zawodowe w technikum odbywają się na podstawie umowy między szkołą a firmą. Uczeń nie jest wtedy Twoim pracownikiem, a program określa szkoła. Firma zapewnia stanowisko, opiekuna i bezpieczne warunki, ale wynagrodzenie nie wynika z samej umowy praktyk, więc strony ustalają je osobno albo wcale. Jeśli chcesz zapłacić uczniowi za dodatkowe zadania poza programem, zrób to osobną umową zlecenie, a nie przez rozszerzanie praktyk.
Młodociany zatrudniony w celu przygotowania zawodowego to jeszcze inna droga. To umowa o pracę, w której firma prowadzi naukę zawodu i wymaga od siebie uprawnień do szkolenia. Jest sensowna dla rzemiosła i dużych zakładów, a nie dla firmy, która potrzebuje ucznia do kilku godzin tygodniowo przy komputerze. Do takiej pracy służą zlecenie lub etat przy pracach lekkich.
Jakie zadania dla ucznia technikum mają sens
Najlepiej sprawdzają się zadania, w których uczeń korzysta ze swoich kwalifikacji i które możesz łatwo ocenić.
- Technik informatyk: testowanie aplikacji, zgłaszanie błędów, proste skrypty, opieka nad stroną.
- Technik grafik: banery, szablony postów, przygotowanie plików do druku.
- Technik logistyk: wprowadzanie zamówień, przygotowanie dokumentów magazynowych, pilnowanie stanów.
- Technik ekonomista: ewidencja dokumentów, przygotowanie zestawień, obsługa faktur przy nadzorze księgowej.
Zadanie powinno mieć jasny efekt i termin. Jeśli uczeń dostaje pytania od klientów, ustal zasady odpowiedzi, bo osoba niepełnoletnia nie podpisuje się pod ofertą ani nie przyjmuje płatności. Opis oferty ułatwia strona ogłoszenie o pracę dla ucznia.
Opiekun ucznia i pierwsze tygodnie
Uczeń z technikum zna teorię, ale rzadko wie, jak wygląda praca w firmie. Wyznacz jedną osobę, która daje zadania i odbiera wyniki, najlepiej z regularną krótką rozmową raz w tygodniu. Opiekun, który uczy się prowadzić takie rozmowy, ma później mniej poprawek i mniej rotacji. Pomagają w tym szkolenia menedżerskie z ćwiczeniem prawdziwej rozmowy z pracownikiem, także gdy po raz pierwszy odpowiadasz za nastolatka.
Zapisz w umowie lub w mailu startowym trzy rzeczy: kto jest opiekunem, ile godzin tygodniowo uczeń pracuje i jak zgłasza, że w danym tygodniu ma sprawdziany. Szkoła ma pierwszeństwo przed pracą, a limity godzin wzmacniają to w praktyce.
Pytania firm o zatrudnienie ucznia technikum
Czy można zatrudnić ucznia technikum na umowę zlecenie?
Tak. Uczeń niepełnoletni podpisuje zlecenie za zgodą rodzica, a pełnoletni sam. Do 26 lat i przy statusie ucznia nie płacisz składek ZUS od zlecenia. Limity godzin dla młodocianych obowiązują do 18 urodzin.
Czy uczeń technikum może pracować na praktykach i na zleceniu jednocześnie?
Tak, ale to osobne umowy. Praktyki zawodowe organizuje szkoła według programu, a zlecenie dotyczy dodatkowych zadań poza programem. Nie łącz ich w jednym dokumencie.
Co z ZUS po ukończeniu technikum?
Status ucznia kończy się z dniem ukończenia szkoły. Jeśli absolwent nie zaczął studiów, zlecenie podlega składkom, więc koszt dla firmy rośnie. Student do 26 lat znów jest zwolniony ze składek od zlecenia.
Czy uczeń technikum po 18 latach nadal ma limity godzin?
Nie. Limity godzin i wykaz prac lekkich dotyczą młodocianych, czyli osób poniżej 18 lat. Zwolnienie ze składek ZUS przy zleceniu zależy od statusu ucznia i wieku do 26 lat.
Jak PracaDla16Latki skraca szukanie ucznia
Dodajesz ofertę z kalkulatora kosztu, system pilnuje stawki i limitów godzin, a wzory umów i zgody rodzica pobierasz z konta firmy. Zgodę rodzica przed pierwszą umową załatwia zespół serwisu, a Ty dostajesz informację, że jest. Plany znajdziesz w cenniku.